Veri Merkezi & Kritik Tesis Elektrik Altyapısı — Tier III/IV Rehberi

Veri merkezi ve kritik tesis elektrik altyapısı; kesinti süresi ve güvenilirliğin hayati önem taşıdığı binalarda, elektrik arzını sürekli ve güvenilir şekilde sağlamak amacıyla kullanılan, kompleks bir mühendislik yapısıdır. Uptime Institute tarafından belirlenen Tier I-IV sınıflandırmaları, tesislerin tasarım ve operasyon esnasında sürdürebileceği çalışma sürekliliği düzeylerini tanımlar. Tesiste kullanılan her ekipmanın bu sınıflandırmaya uygun seçilmesi kritik öneme sahiptir.

Kritik tesislerin elektrik altyapısı, kesintisiz enerji kaynaklarının ve yedekleme sistemlerinin uyumlu bir şekilde birleşiminden oluşur. İşte tipik bir kurulumun aşama adımları:

• Güç Kaynağı ve Dağıtım: Primer enerji kaynağı olarak genellikle şebeke elektriği kullanılır. Ancak aksaklık durumlarında UPS ve jeneratörler devreye girer.
• Redundancy Topolojisi: N+1 veya 2N mimarisi seçilerek yedek bileşenler kullanılır. Örneğin, bir UPS için N+1 sisteminde bir yedek UPS eklenirken, 2N sisteminde her cihazın aynısı ikinci bir kopya olarak kurulur.
• Transfer Mekanizmaları: ATS kullanılarak elektrik kesintilerinde otomatik transfer sağlanır.
• Soğutma Sistemleri: CRAC/CRAH üniteleri, sunucuların oluşturduğu sıcaklığı kontrol eder ve veri merkezininde uygun iklim koşullarını sağlar.
• Yedekleme Sistemleri: Lityum-iyon ya da VRLA bataryalar kullanılarak UPS sürekliliği sağlanır.
• Yük Dağıtım: PDU’lar cihazların enerji gereksinimlerini karşılar.

Veri merkezleri ve kritik tesislerde elektrik altyapısının sağlıklı operasyonu için belirli mühendislik standartlarının uygulanması zaruridir. Örneğin, IEC 60364 ve TS EN 61439 gibi standartlar, elektrik tesisatlarının tasarımı ve bakımı için rehber niteliğindedir. Bunlar güvenlik ve uyumluluk için asgari gereksinimlerin yerine getirilmesini sağlar. Uptime Tier III/IV için gereksinimler arasında aşağıdaki kriterler yer alır:

• İklimlendirme: Minimum EN 12464-1 standartlarına uyum ve CRAC/CRAH sistemleri.
• Enerji Tasarrufu: PUE (Power Usage Effectiveness) hesaplamalarının optimizasyonu.
• UPS ve Jeneratör Kapasitesi: UPS'ler genellikle 10-500 kVA aralığında tasarlanır, jeneratör kapasitesi Cummins veya Caterpillar gibi markalarla sağlanır.
• Yangın Güvenliği: ATEX ve IEC Ex sertifikasyonu gerektirir.
• Medikal Tesis Güvenliği: Hastane uygulamaları için TS 12713'ye uygun Class A medikal alan yedekleme sistemleri kritiktir.

• Veri Merkezleri: Bankaların ve telekomünikasyon firmalarının yüksek güvenilirlikte çalışması için N+1/2N topolojileri ve CRAC/CRAH gibi soğutma sistemleri zorunludur.
• Hastaneler: Yoğun bakım ve ameliyathane alanlarında, kesintisiz enerji sağlamak için Class A yedekleme kritik görev üstlenir.
• Finans Kurumları: Anlık işlem gerektiren durumlarda, enerji kesintilerinin önüne geçilerek müşteri memnuniyeti sağlanır.
• Sanayi Tesisleri: Üretim hattında elektrik kesintisi olasılığı minimize edilerek iş sürekliliği garantilenir.
• Telekom Santral Binaları: Uzun süreli sağlıklı iletişim hizmetinin sağlanması için güvenilir elektrik altyapısı önem taşır.

Bir bankaya ait veri merkezi için DOA Enerji tarafından üstlenilen proje, Uptime Tier III sertifikasyonu gerekliliklerini karşılamak üzere tasarlandı. Bu projede, N+1 UPS sistemi ile Jeneratör yedeklemesi kullanılarak %99.982 oranında çalışma sürekliliği sağlandı. Projede, automatic transfer switch (ATS) sistemleri ile kesinti süresinin minimize edilmesi ve hızlı yedekleme kapasitesilerin sağlanması öngörüldü. Ayrıca, üç farklı CRAC ünitesiyle birlikte, ortalama PUE 1.6 olarak kaydedildi. Kurulum ve test süreçleri 4 ayda tamamlanan proje sonucunda, yıllık %30 enerji tasarrufu sağlandı.